همه چیز دونی!
شنبه 20 فروردین 1390 :: نویسنده : فربد رحیمی نیک

زمین سومین سیاره منظومه شمسی است که در فاصله‌ی حدود ۱۵۰ میلیون کیلومتری‌ از ستاره خورشید قرار گرفته است. فاصله‌ی زمین تا خورشید به گونه‌ای است که شرایط محیطی‌ی آن قابلیت زیستن را به موجودات زنده‌ی کربنی می‌دهد. تاکنون زمین تنها سیاره‌ای بوده است که وجود حیات در آن ثابت شده است. زمین سیاره‌ای است سنگی با مقدار قابل توجه‌ای آب سطحی. جو زمین ترکیبی است از نیتروژن (حدود هشتاد درصد)، اکسیژن (حدود بیست درصد) و چندین گاز دیگر.

در منظومه‌ی خورشیدی، فاصلهٔ زمین تا خورشید بین فاصلهٔ زهره (یا ناهید) تا خورشید و فاصلهٔ مریخ (یا بهرام) تا خورشید است. زمین جزو سیارات داخلی منظومهٔ خورشیدی محسوب می‌شود.

مــرتـفـع‌ تــریــن نـقـطـه بــــــر روی خـشـکـی‌هـای زمــیــن " کــوه اورسـت " نام دارد که نزدیک به نه کیلومتر از سطح دریا بالاتر است. عمیق‌ترین قسمت دریاها نیز در نزدیکی‌ جزایر فیلیپین در اقیانوس آرام قرار دارد. عمق این ناحیه حدود ۱۱ کیلومتر پایین‌تر از سطح دریا است و به آن گودال یا " دراز گودال ماریانا " گفته میشود.

 

حرکات چندگانه زمین:

 حرکت انتقالی زمین به دور خورشید

سرعت این حرکت زمین در مدار خود به دور خورشید یکسان نیست ودر نزدیکی خورشید بیشتر می‌شود.از اثرات این حرکت ایجاد یک سال شمسی شکل گرفتن فصول مختلف و تغییر ظاهری چهرهٔ آسمان شب در طول سال است مدت این چرخش ۳۶۵٫۲۵ روز است و سرعت زمین در این مدار ۳۰کیلومتر بر ثانیه‌است.

 

حرکت وضعی

زمین در هر 24 ساعت یکبار به دور محوری که نسبت به سطح مدار آن زاویه 23 درجه 27 دقیقه تشکیل می‌دهد، می‌چرخد یعنی زمین هر 24 ساعت یک بار از غرب به شرق به دور خود می‌گردد، از این حرکت شب و روز حاصل می‌شود. به علت صلب بودن زمین ، سرعت خطی نقاط مختلف آن متناوب است بطوری که سرعت خطی زمین در استوا 465.7 متر در ثانیه و سرعت خطی آن در قطبین صفر است. در هر لحظه نیمی از زمین مقابل خورشید قرار می‌گیرد و نیمی دیگر تاریک است به این حرکت که به دور محور فرضی زمین است که از قطبین می‌گذرد حرکت وضعی می‌گویند. و به این قسمت از نیمه روشن زمین دایره عظیمه روشنایی نام نهاده‌اند.

 

 

 

حرکت تقدیمی

همراه با گردش زمین به دور خورشید و چرخش آن به دور محورش ، محور زمین دایره کوچکی را در آسمان می پیماید . در حال حاضر این محور، آسمان را در نقطه ای به فاصله یک درجه از ستاره جدی می شکافد . این نقطه البته قطب شمال آسمان است . در سال 1500 بعد از میلاد ، قطب شمال آسمان در سه و نیم درجه ای جدی بود و در حدود سال 2100 ، قطب آسمان متوجه نقطه ای خواهد بود که فقط نیم درجه از جدی فاصله خواهد داشت . یعنی قطب در نزدیکترین فاصله ممکن از جدی خواهد بود.در حدود سال 14000 بعد از میلاد ، قطب در نقطه ای خواهد بود که 5 درجه با ستاره نسر واقع فاصله خواهد داشت . باید توجه داشت که در آن زمان محور زمین به سمت چپ متمایل خواهد بود و باز هم زاویه 23 درجه و 27 دقیقه با خط عمود با مدار خواهد ساخت .پس از آن نیز قطب همچنان دایره کوچکی  با شعاع 23 درجه و 27 دقیقه را در آسمان خواهد پیمود و هر دوران را در 25800 سال کامل خواهد کرد. نیرویی که حرکت تقدیمی محور زمین را سبب می شود به وسیله خورشید و ماه است که  بر برآمدگی مختصر استوایی وارد می آید. اثر این نیرو ، تغییر امتداد محور است نه زاویه میل آن . محور زمین زاویه 23 درجه و 27 دقیقه خود را حفظ می کند و در عین حال هر 25800 سال ، یک بار سطح مخروطی را به طور کامل می پیماید. با دوران محور ، نقاط اعتدال حرکت می کنند و آنها نیز هر 25800 سال یک گردش کامل را به پایان می رسانند . 

 

 رقص محوری

منحنی که محور زمین رسم می کند ، دایره صاف و یکدستی نیست . این منحنی تموج های کوچکی دارد که معلول نوسان های محور زمین حول وضعیت میانگین 23 درجه و 27 دقیقه است . حرکت واقعی محور ترکیبی است از حرکت تقدیمی و این نوسان ها . حرکت اخیر به " رقص محوری " موسوم است . دوره تناوب این تموج ، 19 سال است . بیشترین مقدار انحراف آن 9 ثانیه قوس است . نیروی گرانش ماه علت عمده رقص محوری است .

اطلاعات جامع تر را می توانید در نوشته های زیر جستجو کنید .

سیاره ای که ما در آن منزل داریم و از آن نشو و نما می کنیم ... در مدت 24 ساعت یکدفعه بر دور خود می گردد و در مدت 365 روز و شش ساعت و چنددقیقه بر دور شمس گردش می کند و بی نهایت کوچکتر است از شمس . و تقسیم می کنند سطح زمین را بواسطه خطوط اعتباری از یک قطب به قطب دیگر بدو جهت و این خطوط موهوم را که دوائر نصف النهار و درجات طول گویند 180 درجه در مشرق نصف النهار پاریس و 180 درجه در مغرب نصف النهار فرض شده اند و علاوه بر آنها خطوط متوازی دیگری فرض کرده اند که آنها را درجات عرض می نامند و از خط استوا تا بقطب شمال 90 درجه و از آنجا تا به قطب جنوب نیز 90 درجه فرض شده است . (ناظم الاطباء). یکی از کرات منظومه شمسی که مدار گردش آن بدور خورشید پس از عطارد و زهره می باشد. زمین محل زندگی انسانها و حیوانات دیگر و گیاهان مختلف می باشد. در هر 24 ساعت یکبار به دور خود و در هر سال (365 روز) یکبار بدور خورشید می چرخد، اولی را حرکت وضعی و دومی را حرکت انتقالی گویند. تشکیلات کره زمین از خارج بداخل عبارتست از: 1 - کره هوا یا آتمسفر ویا جو که خارجی ترین قسمت ساختمان زمین است و از گازهای مختلف که قسمت عمده آن ازت ، اکسیژن و بخار آب است ، تشکیل شده است . 2 - کره آب که بر روی پوسته جامد قرار گرفته و در برخی نقاط پوسته جامد از سطح آب خارج و تشکیل خشکیها را داده است . 3 - پوسته جامد که محل نشو و نما و زندگی گیاهان گوناگون و جانوران مختلف و آدمیان باشد. 4 - قسمت مذاب زمین که در اعماق بالغ بر 60 کیلومتری پوسته جامد زمین قرار دارد. مذاب بودن این طبقه بعلت حرارت زیاد آن است . 5 - هسته مرکزی که جامد است ... ارض . کره ارض . کره زمین .
پیدایش زمین مطابق فرضیه لاپلاس : منظومه شمسی که زمین یکی از سیارات آن می باشد، ابتدا بصورت توده ابر مانند متحرکی بود که به دور خود حرکت داشته و قسمت اعظم 699700 خورشید را تشکیل داده . بقیه ، سیارات را بوجود آورده است .مطابق این عقیده توده ابرمانندی که زمین را تشکیل داده است بر اثر دوری از کانون حرارت و نقصان تدریجی گرمای آن سرد و سخت گردیده و اولین قشر پستی و بلندی های زمین را تشکیل داده . ضمناً بخار آب موجود در آتمسفر اولی بر اثر نقصان تدریجی حرارت ، بمایع تبدیل گشته و در پستی های زمین جمع گردیده و اقیانوس های نخستین را بوجود آورده است . (از فرهنگ فارسی معین ). سیمین سیاره منظومه شمسی . بعد آن از خورشید 5/149 میلیون کیلومتر و مدت مدار آن به گرد خورشید 365 روز و ربع و مدت دوره محوری آن 24 ساعت و آن را یک قمر است . و میان ناهید (زهره ) و بهرام (مریخ ) قراردارد. (یادداشت بخط مرحوم دهخدا). یکی از سیاره های منظومه شمسی که از لحاظ بزرگی پنجمین و از حیث فاصله اش به خورشید سومین سیاره این منظومه است و یگانه سیاره ای است که از وجود حیات در آن اطلاع قطعی حاصل است . دو سیاره نزدیکتر از زمین به خورشید در حدود149 میلیون و 500 هزار کیلومتر است . زمین را پوششی از گاز احاطه کرده است که قسمت عمده آن اکسیژن و ازت می باشد و او را یک قمر است . وسعت خشکی های آن در حدود 148 میلیون و 800 هزار کیلومتر مربع و وسعت اقیانوسها در حدود361 میلیون و 200 هزار کیلومتر مربع می باشد.
ابعادو شکل زمین : زمین تقریباً کروی است و در بسیاری از مسائل می توان آن را کره ای پنداشت که محیط دایره عظیمه آن 000/40 کیلومتر است . شعاع چنین کره ای 6366 کیلومتر می باشد، ولی در حقیقت زمین کره کاملی نیست ، بلکه در دو قطب فرورفتگی و در استوا برآمدگی دارد. جرم زمین تقریبا  21^10* 6 / 6تن و جرم مخصوص متوسط آن 552/5 است .
حرکات زمین : معروف ترین حرکات زمین عبارتند از حرکت وضعی و حرکت انتقالی آن . حرکت وضعی زمین که بوسیله «فوکو» ثابت شد، حرکتی است از مغرب به مشرق بر گرد خط موهومی موسوم به محور زمین که از مرکز زمین بر استوای آن عمود است . نقاط تقاطع محور زمین را با سطح آن دو قطب زمین قطبین جغرافیایی میخوانند. زمان یک دوران کامل زمین در طول محورش شبانه روز می باشد. این حرکت سبب طلوع و غروب ظاهری خورشید و ماه و ستارگان و توالی روشنی و تاریکی است . علاوه بر حرکت وضعی ، زمین سالی یکباربه دور خورشید حرکت انتقالی می کند، مدار این حرکت بیضی است که خورشید در یکی از کانونهای آن قرار دارد.سرعت این حرکت در حدود 35 کیلومتر در ثانیه است . خروج از مرکز مدار زمین در حدود 60/1 است به سبب این خروج از مرکز، فاصله متوسط زمین تا خورشید در طی سال از مقدار متوسط خود یعنی 149500000 در حدود4800000کیلومتر تغییر می کند. این اختلاف آن اندازه نیست که در اقلیم موثر افتد، چنانکه در نیمکره شمالی ، در زمستان زمین به خورشید نزدیک تر است تا در تابستان ، محور زمین نسبت به صفحه مدار آن زاویه ای برابر 66درجه و 33 دقیقه و 01 ثانیه دارد و این میل محور توام با حرکت انتقالی زمین ، سبب درازتر بودن روزها درتابستان نسبت به زمستان می باشد و علت اولیه پیدایش فصول نیز هست . حرکات زمین منحصر به حرکات وضعی و انتقالی نیست ، زیرا در ضمن گردش سالانه زمین بدور خورشید، خود با سرعتی در حدود 2 کیلومتر در ثانیه نسبت به ثوابت حرکت می کند و در این حرکت زمین را با خود می برد. پس مسیر واقعی حرکت زمین نسبت به ثوابت یک منحنی پیچ است . در آغاز هر سال نو، زمین نسبت به خورشید به همان وضع آغاز سال گذشته در می آید، ولی در واقع در حدود 644 میلیون کیلومتر بر این پلکان مارپیچی بالا رفته است . بالاخره محور زمین خود حرکاتی دارد که ازآنها یکی حرکت تقدیمی و دیگری رقص محور است .
ساختمان زمین : جرم مخصوص متوسط سنگهای سطحی زمین در حدود 67/2 است ، امااز شکل و اندازه جرم زمین معلوم میشود که جرم مخصوص متوسط آن بر رویهم 5/5 می باشد; بنابراین چگالی هسته زمین بمراتب بیشتر از چگالی سطح آن است . از مطالعه امواج زلزله چنین برمی آید که زمین از یک رشته قشرهایی که مانند پوستهای پیاز رویهم قرار گرفته اند، تشکیل یافته است . نظر محققان درباره ضخامت این قشرها متفاوت می باشد. وجود سه لایه متمایز در نزدیک سطح زمین تقریباً مسلم است . رفتار امواج زلزله حاکی از این است که در اعماق (نسبت به سطح زمین ) دوازده کیلومتری ، سی و هفت کیلومتری و شصت کیلومتری در ساختمان زمین انفصال روی میدهد، یعنی خواص فیزیکی لایه ها بطور فاحش تغییر می کند. در عمق 2900 کیلومتری سطح انفصال دیگری قراردارد که در آنجا لایه ها فاحش تر است . بیشتر لرزه شناسان معتقدند که در این امواج زلزله به هسته مرکزی زمین برخورد می کنند که احتمالاً مرکب از آهن و نیکل بحالت مایع است خلاصه اطلاعات از داخل زمین اجمالاً بدین شرح است : هسته مرکزی به شعاع 470/3 کیلومتر، لایه برزخی از سیلیکاتهای آغشته به آهن به ضخامت 1700کیلومتر، لایه ای از سیلیسیوم و منیزیوم موسوم به سیما، بضخامت در حدود 1140 کیلومتر، سنگهای فوقالعاده بازی مشتمل بر لایه ای به ضخامت 23 کیلومتر، لایه بازالتی که محمل مستقیم قشر جامد زمین و بطور عمده مرکب از گرانیت و سنگهای گرانیتی است به ضخامت 12 کیلومتر و لایه خارجی یا قشر جامد زمین که آن را سنگ کره نیزمی نامند. اقیانوس ها آب کره را تشکیل میدهند. لایه گازی موسوم به جو زمین که بر کره زمین محیط می باشد از عناصر شیمیائی 96 عنصر در زمین یافت میشود، ولی مواد معدنی موجود حاصل از ترکیبهای آنها به 1000 می رسدداخلی ترین قسمت میانی از سنگهای ته نشینی .                                         

لایه های خارجی یا سطحی عبارتند از رس و شن و برنزهای گرانیت و بازالت که در رشته کوهها و نواحی کوهزایی بسبب روراندگی و فراراندگی لایه های تحتانی پدید می آیند. از قشر زمین در حدود 93% جامد و در حدود 7% مایع است . از ماهیت داخله زمین چندان اطلاعی در دست نیست و این مختصر ناشی از مطالعه رفتار امواج زلزله و قشر جامد زمین است . عموماً دما با عمق زیاد می شود (احتمالاً از قرار 20 درجه سانتی گراد در کیلومتر). دمای گدازهای آتش فشانی که از آتشفشانهای زنده به خارج پرتاب می شود، در حدود 1100 درجه سانتی گراد است . بعضی از محققین چنین می پندارند که از عمق 50 کیلومتری میزان ازدیاد دما بمقدار معتنابهی تنزل می کند و محتملاً دمای هسته مرکزی زمین بیش از 2000 یا 3000 درجه سانتی گراد نخواهد بود. هر چه بیشتر بطرف مرکز زمین نزدیک شویم ، فشارافزایش پیدا می کند و فشار در عمق دو هزار کیلومتری را برابر یک میلیون آتمسفر تخمین زده اند و فشار مرکززمین ممکن است 5/3 برابر آن مقدار باشد.
سن و منشاء زمین : سن زمین را تاریخ گذاری بوسیله رادیو آکتویته بدست می آوردند و این مطمئن ترین وسیله تخمین صحیح است . قدیمترین سنگهای زمینی بر این اساس در حدود2 میلیون و 800 میلیون سال سن دارند و سن سنگهای شهابی را در حدود 4 میلیارو و پانصد میلیون سال تخمین زده اند و چنین پیداست که سن زمین به سن سنگهای شهابی نزدیک تر می باشد. منشاء و نحوه پیدایش زمین هنوز بطور قطعی روشن نشده است . «فرضیه سیارگان »، منظومه شمسی را ناشی از آن میداند که به سبب عبور ستاره ای از نزدیکی خورشید مقداری از جرم خورشید بر اثر جاذبه آن ستاره کنده شده و سیارگان منظومه شمسی از آن پدید آمده اند. نظریه دیگری هست که زمین قسمتی از ستاره ای است که منفجر شدهاست.





نوع مطلب : نجوم، 
برچسب ها : شناخت سیارات،


درباره وبلاگ


همونی که بود!

مدیر وبلاگ : هومن همه چیز دون!
نظرسنجی
بعد از این همه مدت که از سن همه چیز دونی گذشته کلا چطوری بوده؟







آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :
 
   
ساخت وبلاگ در میهن بلاگ

شبکه اجتماعی فارسی کلوب | ساخت وبلاگ صوتی صدالاگ | سوال و جواب و پاسخ | رسانه فروردین، تبلیغات اینترنتی، رپرتاژ، بنر، سئو | Buy Website Traffic